X
تبلیغات
نماشا
رایتل
 
کلینیک جامع آموزش پزشکی
کانال ما در تلگرام با عنوان: نکات مهم سلامتی https://telegram.me/public_health
                                                                 
آخرین مطالب
موضوعات
پیوندها
آمار وبلاگ
کانال نکات مهم سلامتی
شبکه وبلاگی استان کردستان
شنبه 10 آبان‌ماه سال 1393 :: 01:11 ب.ظ ::  نویسنده : کارشناس

http://img.tebyan.net/ts/persian/blue/Parts/box-payameSalamat.jpg

نکات بهداشتی در ماه محرم http://www.irannaz.com/user_files/image/13/42.jpg


همزمان با فرارسیدن ایام عزاداری و برپایی مجالس سوگ سالار شهیدان حسین بن علی(ع)، سنت حسنه نذری دادن نیز رواج بیشتری می یابد، اما دانستن چند نکته بهداشتی در این مورد خالی از فایده نیست
به منظور پیشگیری از بروز و شیوع هرگونه بیماری مرتبط با آب وغذا بویژه بیماریهای عفونی روده‌ای  و حفظ و ارتقاء سلامت جامعه ، در مکان‌هائی که بصورت دسته جمعی غذا تهیه و توزیع می‌ شود ، رعایت ضوابط و مقررات بهداشتی الزامی است.پخت و پز و سرو غذا بایستی در محله ایی که دارای حداقل شرایط بهداشتی ازجمله قابل شستشو بودن دیوار و کف – داشتن سقف سالم و تهویه مناسب - داشتن آب شرب سالم و دفع صحیح فاضلاب – عدم وجود حشرات و جوندگان در محل – استفاده از ابزار و میز کار سالم و بهداشتی، باشد.متاسفانه برخی افراد در طبخ غداهای نذری از نمک زیاد استفاده می کنند در حالی که غذاهای نذری در بین قشرهای مختلف به ویژه زنان باردار و سالمندان توزیع می شود، بنابراین بهتر است برای حفظ سلامت افراد از مصرف زیاد نمک یا ادویه ها در تهیه غذای نذری خودداری شود.افراد شاغل در امر پخت و پز باید از لحاظ سلامت و بهداشت در شرایط مطلوبی باشند ، این افراد باید کارت تندرستی را از مراجع ذیصلاح  مانند بهداشت محیط مراکز بهداشتی درمانی دریافت کرده باشند .

مواد غذایی اولیه باید سالم بوده وترجیحاً از مواد غذایی بسته بندی شده که دارای پروانه ساخت وتاریخ تولید و انقضاء معتبر بوده استفاده شود.مواد اولیه غذاها  نظیر سبزیجات ،گوشت و برنج و ... بطور دقیق تمیز و پاکسازی و شستشو  شود، آلودگی مواد اولیه به خصوص گوشت و مرغ، علاوه بر خطر ایجاد مسمومیت، تأثیر نامطلوبی بر کیفیت غذا می‌گذارد. گوشت قرمز مورد استفاده در نذری معمولاً به صورت گوشت گرم (لاشه) یا دام زنده تهیه می‌شود اگر گوشت به صورت لاشه خریداری می‌شود، باید آن را از مراکز مجاز و مورد تایید سازمان دامپزشکی تهیه کرد.، چنانچه به صورت زنده فراهم می‌شود باید از میادین دایمی عرضه دام آن را خریداری نمود.آب شرب مصرفی برای پخت و پز  از آب شبکه لوله کشی شهری یا روستایی که مورد تائید مقامات بهداشتی باشد ، استفاده شود، با نصب تابلوهای ممنوعیت استعمال دخانیات ، از کشیدن سیگار در هنگام پخت و توزیع غذا و در مراسم عزاداری جلوگیری شود.از نگهداری مواد غذایی خام و پخته شده در مجاورت هم در داخل یخچال و یا سردخانه خودداری شود، معمولا فاصله بین پخت و مصرف غذاهای نذری زیاد است و این غذاها اغلب بیرون از یخچال نگهداری می‌شوند لذا از گذاشتن غذای پخته شده در مدت طولانی ( حداکثر دو ساعت ) در دمای محیط خودداری و در صورت الزام به نگهداری مواد غذایی مواد غذایی پخته شده را در دمای زیر ۴ درجه و یا بالای ۶۵ درجه سانتیگراد نگهداری شود.

کسانی که بعد از گرفتن غذای نذری آن را به منزل می‌برند، بهتر است آن را در همان وعده مصرف و از گرم و خنک کردن‌های مکرر آن پرهیز کنند و اگر قصد نگهداری نذری را برای وعده‌های بعد و مصرف سایر افراد خانواده دارند، آن را در ظروف دردار کوچک بریزند و در اولین فرصت، پس از گرم کردن حدود دمای ۷۵ درجه سانتی‌گراد مصرف کنند. حداکثر زمان مجاز برای نگهداری مواد غذایی حدود ۷۲ ساعت در داخل یخچال است.به جای استفاده از سنگ‌ در تهیه غذا، از  نمک‌های بهداشتی موجود در بازار را استفاده شود، اگر میزان استفاده از رب زیاد بود از افزودن نمک اجتناب کنید، چرا که اغلب رب‌های صنعتی حاوی میزان زیاد نمک بوده و شوری دوچندان غذا برای عزاداران مبتلا به فشار خون بالا بسیار خطرناک است.زیاد شیرین‌کردن نذورات نوشیدنی خودداری شود زیرا که نذری‌های شیرین برای عزاداران مبتلا به دیابت، اضافه‌وزن و البته افراد سالم مخاطره‌آمیز است. برای تهیه چای نیز حتما آن را دم کنید و از مصرف چای کیسه‌ای عطری با رنگ و بوی قوی بپرهیزید.لازم نیست برای تزیین و شکل دادن به غذاهای‌ نذری از رنگ‌های مصنوعی و مضر استفاده کنید، به جای استفاده از پودرهای رنگی و طعم‌دار با ادویه‌جات مختلف و رب ، غذا را رنگین کنید.
http://www.beytoote.com/images/stories/health/he1996.jpg

غذاهای نذری و چند توصیه بهداشتی

- نسبت به جمع آوری مستمر زباله های تولیدی و انتقال آن توسط سیستم جمع آوری اقدام شود

- ظرفهای چند بار مصرف مورد استفاده در توزیع آب , چای ومواد غذایی بدقت شستشو و ضدعفونی شود

- اگر از سبزیجات بصورت خام در امر پذیرایی استفاده می گردد بایستی به شرح ذیل سالمسازی گردد:

الف ) شستشو و جداسازی گل و لای

ب ) در یک ظرف ۵ لیتری آب ۱۵- ۲۵ قطره مایع ظرفشویی ریخته و پس از ۵ دقیقه سبزی را بشوئید.

ج ) در ادامه یک گرم یا نصف قاشق چایخوری پودر پرکلرین را در ۵ لیتر آب ریخته و پس از ۵ دقیقه بشوئید .

د ) شستشوی کامل سبزیجات

- در صورت استفاده از ظروف یکبار مصرف در توزیع موادغذایی گرم و چای الزاماً از ظروف گیاهی ( بر پایه نشاسته ذرت ) استفاده شود. استفاده از ظروف پلاستیکی یکبار مصرف، برای مواد خوراکی و به خصوص مایعات گرم مضر است.و از انجائیکه پلاستیک غیرقابل تجزیه است، نه تنها برای محیط‌زیست خطرناک است بلکه سلامت انسان‌ها را نیز تهدید می‌کند چرا که این ظروف می‌تواند با بازگشت به چرخه خوراک انسانی مستقیما حیات او را تحت ‌تأثیر قرار دهند در حالی که ظروف گیاهی نه تنها اثرات تخریبی مواد پلاستیکی را ندارند بلکه باعث حاصلخیزی خاک نیز می‌شوند و طی حداکثر شش ماه همانند گیاهان در خاک پوسیده شده و به چرخه طبیعت باز می‌گردند.

- توزیع آب، شربت و شیر در بین دسته‌های عزاداری و یا در مراسم با لیوان یکبار مصرف گیاهی صورت گیرد، از فرو بردن لیوان و پارچ بداخل ظروفی که آب و شربت داخل آن است جلوگیری شود.

- ضمن رعایت نظافت و شستشو و گندزدایی مستمر سرویسهای بهداشتی نسبت به راه اندازی سیستم لوله کشی مایع دستشویی و یا نصب سیستم مایع دستشویی منفرد در سرویسهای بهداشتی اقدام شود.

- ذبح و قربانی احشام درجلوی دسته‌های عزاداری و یا در محل تکایا و مساجدباید با هماهنگی سازمان دامپزشکی و در شرایط بهداشتی صورت گیرد، بنحوی که خونآبه در معابر پخش نشود.

- ایمنی مراکز فوق از نظر پرتگاههای موجود , راه پله ها و نرده ها و سیم کشی برق و غیره رعایت شده و قبل از شروع مراسم کنترل لازم توسط افراد متخصص صورت پذیرد.

- نسبت به تهیه و نصب وسایل اطفاء حریق و یا در صورت وجود نسبت به کنترل آنها به منظور جلوگیری از آتش سوزی احتمالی اقدام شود.
 برای حفظ سلامت و خواص مواد غذایی باید غذاهای خام و پخته جداگانه نگهداری شوند.

 -در برخی هیئت ها غذای نذری زودتر آماده می شود ولی باید توجه کرد که غذاهای پخته را در درجه حرارت اتاق بیش از 2 ساعت نباید نگهداشت.برای طبخ غذاها ترجیحاً از مواد غذایی تازه استفاده شود و مواد اولیه ای که تاریخ آنها منقضی شده استفاده نشود.برخی برای صرفه جویی در سرخ کردن مواد غذایی از روغن چند بار استفاده می‌کنند یا روغنی را که یکبار مصرف شده دوباره به ظرف اصلی بر می‌گردانند غافل از اینکه عوارض زیادی بر سلامت افراد دارد.



نکته آخر:کسانی که قصد ادای نذر دارند، اصول بهداشتی، پاکیزگی و گندزدایی را در تمام مراحل تهیه نذری، یعنی انتخاب در خرید، نگهداری، پخت و فرآوری و نهایتاً پخش مراعات کنند.ظروف یکبار مصرف پلاستیکی گزینه مناسبی برای خوراکی های داغ همچون غذا، شله زرد، چای و سایر نوشیدنی های داغ نیستند، این ظروف در مجاورت حرارت بالا، موادی را وارد محتویات خود می کنند که خاصیت سرطانزایی دارد.بهتر است در این موارد، از ظروفی همچون ظروف مقوایی استفاده شود.بسیار مشاهده شده که افرادی، مقادیر بسیار زیادی نذری را در یخچال خانه خود انبار و تا چندین روز از آن استفاده می کنند، غافل از اینکه غذای مانده، ارزش تغذیه ای خود را به شدت از دست می دهد، از این رو توصیه می شود مردم به اندازه مصرف خود نذری بگیرند.هنگامی که غذا در حجم بالا تهیه می شود، حاوی مقادیر بالاتری از چربی است، بویژه اینکه برخی هیات ها از چربی های حیوانات ذبح شده نیز در طبخ استفاده می کنند، از این رو بهتر است افرادی که دچار مشکلات قلبی عروقی، چربی خون و چاقی و اضافه وزن هستند، با احتیاط بیشتری از این نذری ها استفاده کنند.قرار نیست از همه نذوراتی که در سر راه توزیع می شود استفاده کنیم. در روزهای تاسوعا و عاشورا علاوه بر خوراک، نوشیدنی هایی همچون شربت و شیر کاکائو نیز به وفور در میان عزاداران پخش می شود، اما باید دانست فارغ از نیت خیر توزیع کنندگان این نذورات، مصرف بیش از اندازه این خوردنی ها نه تنها با روح عزاداری منافات دارد بلکه می تواند همان عوارض پرخوری از جمله سوءهاضمه، عدم تعادل قندخون و اضافه وزن را در پی داشته باشد. تمامی افرادی که قصد توزیع نذورات را دارند باید با هماهنگی مسئولین و هیئت‌های امنای مساجد و تکایا نسبت به دریافت مجوز بهداشتی از مرکز بهداشت محل اقدام نمایند.